Geçinebilmek, ateşten gömlek!
Mehmet Şakir Örs
Son Köşe Yazıları

Geçinebilmek, ateşten gömlek!

28.06.2024 07:32
Güncellenme:
Takip Et:

Ülkemizde son dönemlerin en sıkıntılı ve zorlu ekonomik koşulları yaşanıyor. Enflasyon, hayat pahalılığı yurttaşın belini büküyor. Dar ve sabit gelirli insanlar geçinmekte zorlanıyorlar. Bereket yaz aylarındayız. Yaz mevsiminin görece hayatı kolaylaştırıcı mevsimsel özellikleri var. Gelecekteki güz ve kış dönemlerini ise şimdiden düşünmek bile istemiyoruz. Halkın dar gelirli büyük çoğunluğu için, geçinebilmek gerçekten ‘ateşten gömlek’ haline geliyor.

Gözler ve kulaklar ister istemez temmuz ayındaki olası maaş artışlarına yöneliyor. Asgari ücrette de ara bir artış ve düzenleme yapılması talep ediliyor. Ana muhalefet CHP’nin de sahiplendiği ve seslendirdiği bu beklenti, giderek büyüyor ve yaygınlaşıyor. Emekçiler, emekliler, yaşam ve geçim düzeylerindeki gerilemeyi bir nebze de olsa telafi edebilmeyi; en azından ailelerinin ayakta kalabilecekleri ve yaşamlarını sürdürebilecekleri bir düzeyi yakalamayı istiyorlar.

GEÇİM KAYGISI

Birleşik Metal-İş Sendikası Sınıf Araştırma Merkezi’nin (BİSAM) açıkladığı verilere göre; dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi için aylık harcama tutarı, bir başka tanımla açlık sınırı mayısta aylık yüzde 4,12 artışla 18 bin 489 lira oldu. Yoksulluk sınırı ise aynı oranda artışla 63 bin 955 liraya çıktı. Bu hesaplamalara göre, son bir yılda açlık ve yoksulluk sınırı yüzde 232 artmış oldu.

Emekçinin ve emeklinin gelir düzeyinin bu ölçüde artmadığı ise somut bir gerçeklik. İşte bu durum, emekçiler ve emekliler başta olmak üzere, halkın büyük çoğunluğu için geçim kaygısını artırıyor. Hele ülkemizde neredeyse ortalama ücret haline gelen asgari ücretle geçinmek zorunda kalanların işi tümden zorlaşıyor.

ÜCRET VE MAAŞ ARTIŞI

Başta asgari ücret olmak üzere ücretler, maaşlar gün geçtikçe eriyor. Emekli, dul yetim açlık sınırının altında yaşıyor. Başta akaryakıt olmak üzere birçok üründe zamlar ardı ardına geliyor. Sabit ve dar gelirli kesim, temmuzda ücretlerde ve maaşlarda anlamlı bir artış bekliyor.

Çünkü içinde bulunduğumuz yılın başında yapılan asgari ücret ve maaş artışları çoktan eridi.

Örneğin DİSK-AR’ın yaptığı araştırmaya göre, asgari ücretlinin büyük gelir kaybı var. Bizce, rakamlar ne olursa olsun, asıl ve gerçek enflasyon oranı; vatandaşın bizzat yaşadığı, mutfağında hissettiği ve çarşıda / pazarda gözlemlediği enflasyon oranıdır. Dolayısıyla, ücretlerde ve maaşlarda yapılacak artış da bu gerçek duruma uygun olmalıdır. Ücretler/maaşlar, mutfak ve çarşı/pazar enflasyonu oranında artmalıdır.

VERGİ ADALETİ

Ekonomi ve siyaset gündeminde önemli yer tutan bir başka güncel tartışma konusu vergi alanındaki yeni düzenlemelerdir. Ekonomi yönetimi yeni vergi düzenlemeleri yapmaya hazırlanıyor. Ancak bu düzenlemelerde, ‘az kazanandan az, çok kazanandan çok vergi alınması’ gibi bir yaklaşımla hareket edilmeyeceği anlaşılıyor. Oysa vergide adaleti savunan çalışanlar, adaletli bir vergi düzeni oluşturulmasını talep ediyorlar.

Vergi düzenlemesi kapsamında yurt dışına çıkış harcının afaki oranlarla artırılacağının duyulması, özellikle Ege’nin kıyı kentlerinde çokça konuşuldu ve tartışıldı. Dünyada eşi benzeri ender görülen böylesi bir uygulamaya çoğunlukla karşı çıkılıyor. Bu afaki artışa karşı çıkanlar, ‘harç mı yoksa haraç mı’ diye sormadan da edemiyor.

‘GEÇİNEMİYORUZ’ MİTİNGİ

İşte böylesi yoğun ve sıcak gündemli bir ortamda, ülkenin birinci partisi CHP Kocaeli’de ‘geçinemiyoruz’ çığlığı ile bir miting düzenliyor. CHP Genel Başkanı Özgür Özel, geçinemiyoruz diyen tüm yurttaşları mitinge katılmaya ve seslerini yükseltmeye çağırıyor.

Biz de bu anlamlı çağrıya ve mücadeleye, ekonomik - sosyal yaşamdaki olumsuzluklardan yakınan hemen kerkesin destek vermesi ve duyarlılık göstermesi gerektiğini düşünüyoruz. Anlaşılan o ki bu yaz sadece mevsimsel açıdan değil, toplumsal ve siyasal açıdan da çok sıcak geçecek!..

***

Ege’de çevre mücadelesi ve siyaset

Ege Bölgesi’nde gün geçmiyor ki yeni bir çevre sorunu haberi ve eylemi gündeme gelmesin. Aslında doğanın, çevrenin, toprağın korunması sorunsalı, tüm ülkeyi ve halkı ilgilendiriyor. Ama çevre konusunda duyarlılığın ve hareketliliğin en yüksek olduğu yöre Ege olarak öne çıkıyor.

ÖNEMLİ TOPLUMSAL - SİYASAL DİNAMİK

Çevre konusu, yalnızca çevrecilerin ve bu konulara duyarlı bir grup aydının konusu olarak görülmemeli. Çevre mücadelesi, hayatın içinde giderek önemli bir toplumsal ve siyasal dinamik haline geliyor.

Toplumsal muhalefetin önderleri ya da muhalif siyasetçiler, bu sosyal - siyasal gelişmenin ne ölçüde ayırdında? Doğrusu bu soru ve yanıtları tartışılır. Ancak biz her fırsatta bu konuları takip ediyor ve elimizden geldiğince gündeme getirmeye çalışıyoruz.

ÇEVRE MÜCADELESİ SAHİPLENİLMELİ

İzmir’in ve Ege’nin nabzını tuttuğumuzda; doğanın ve çevrenin korunması ile tarihsel, kültürel ve üretimsel zenginliklerin savunulmasının ne denli önemli olduğu daha iyi görülüyor. Ege ve Egeliler, doğrusu bu konularda başı çekiyor. Ege’de çevre bilinci/mücadelesi her geçen gün daha da yaygınlaşıyor ve güçleniyor.

Yurtsever, haksever, kamucu ve halkçı bir yaklaşımı da içeren çevre mücadelesinin, siyasal çevreler ve kamu temsilcileri tarafından daha çok sahiplenilmesi gerektiğini düşünüyoruz.

ÇEVRE BÜROLARI - MASALARI

Sahiplenme bağlamında başta ana muhalefet CHP’de olmak üzere, parti örgütlerinde çevre büroları ve çalışma grupları oluşturulabilir. Aynı örgütlenme, emek ve demokrasi güçlerini oluşturan ilgili meslek odaları ve sendikalar içinde de hayata geçirilebilir. Bu çalışma grupları somut konularda ortaklaşıp, iş ve güç birliği yapabilirler.

Bir başka önemli adım, CHP’li belediyelerde çevre masalarının ve birimlerinin oluşturulması olabilir. Kamu adına hareket eden ve halkın çıkarlarını koruyup kollamakla yükümlü yerel yönetimler, çevre ihlallerinin üstüne güçlü biçimde gitmeli ve kendi yetkilerini/inisiyatiflerini en etkin biçimde kullanmalıdır.

***

AKP’den İzmirliye ‘90 dakika’ cezası!

Toplu ulaşımda ilk 90 dakika içinde ücretsiz aktarma yapılması, yerel seçim öncesi adayların İzmirlilere ortak vaadiydi. CHP’li İzmir Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Cemil Tugay da haklı olarak bu sözünü yerine getirmek istiyor. 90 dakika konusunu iki kez UKOME’nin gündemine getirmesine karşın, iktidar partisinin kontrolündeki kamu temsilcilerinden bir türlü vize alamıyor.

Başkan Tugay, bu konuyu bıkmadan usanmadan UKOME’ye getireceğini ve mutlaka hayata geçireceğini ifade ediyor.

Bir başka tartışmalı konu, İBB’nin İZBAN’daki ortağı TCDD’nin ray kullanım bedelini yüzde 350 artırması oldu. Kamusal hizmette, iktidarın kontrolündeki kamu temsilcilerinin bu anlaşılmaz tavırları, doğrusu CHP’li/muhalif belediyeleri zora koşmanın ve engellemenin somut örnekleridir. Ama unutulmaması gereken, burada asıl cezalandırılanın İzmir ve İzmir halkı olduğudur.

İzmir ve İzmirliler, kendilerine yapılan haksızlığın ayırdındadır ve hiçbir zaman unutmaz. İZBAN’ı ve toplu taşımayı kullanan tüm İzmirlileri doğrudan ilgilendiren konularda, İBB ve Başkan Tugay sonuna kadar haklıdır. Hiçbir iktidar siyasetçisi ve kamu görevlisi, bu çarpıklığı, İzmir’e/İzmirliye cezayı savunamaz, halka anlatamaz. Bu anlaşılabilir ve kabul edilebilir bir durum değildir.

İBB ve Başkan Tugay, bu haklı mücadelede yalnız bırakılmamalı ve İzmirliler tarafından desteklenmelidir. İzmir’in meslek odaları, toplum kuruluşları ve kanaat önderleri, 90 dakika uygulamasının hayata geçirilmesi için seslerini yükseltmelidir. Hele CHP’nin yerel örgütleri ve milletvekilleri, hemen herkesi doğrudan ilgilendiren bu somut konuyu sahiplenmeli ve iktidarın haksız tutumunu kamuoyuna etkin biçimde sergilemelidir.

Yazarın Son Yazıları

Ege’nin toplumcu ve muhalif damarı

Anadolu coğrafyasında yüzyıllar önce yaşanmış önemli bir toplumsal hareket var. Osmanlı’nın baskısına, zulmüne karşı eşitliğin, kardeşliğin ve dayanışmanın türküsünü söyleyenlerin öğretisi, geçmişten günümüze kadar ulaşıyor. Biz de onları ve mücadelelerini tüm yönleriyle kavramaya çalışıyoruz.

Devamını Oku
16.01.2026
Toplumsal mücadele

Hayatın o durdurulamaz akışında bir yılı daha geride bıraktık

Devamını Oku
13.01.2026
Ege’de muhalefet arayı açıyor

PİAR Araştırma, bölgelerde yaptığı siyasi parti oy tercihi anketinin sonuçlarını kamuoyu ile paylaştı. Buna göre Ege Bölgesi’nde iktidar partisi ile ana muhalefet CHP arasındaki oy farkı oranı yüzde 17.7 olarak belirlendi.

Devamını Oku
09.01.2026
Emperyalizm...

Son dönemlerde birçok siyasal çevre “emperyalizm” tanımını artık kullanmaz olmuştu.

Devamını Oku
06.01.2026
Bir Ege güzellemesi

Bir Ege güzellemesi

Devamını Oku
02.01.2026
Zor ve zorlu yıl

Her yılın sonunda yeni bir yıla girerken geçmiş yılın toplu bir değerlendirmesini yapmak gelenektendir.

Devamını Oku
30.12.2025
İktidar İzmir'i kilitliyor!

Güzel İzmir, birçok bakımdan Türkiye’nin öncü kentidir. Yakın siyasal ve sosyal tarihimizde birçok ilk bu güzel kentte yaşanmıştır. O nedenle de her fırsatta, “İzmir Türkiye’nin batıya açılan kapısıdırpenceresidir” diyoruz.

Devamını Oku
26.12.2025
Emekliler...

Geçim ve barınma kaygısıyla ucuz otel odalarına sığınmak zorunda kalan emeklilerin durumu, günlerdir yüreklerimize kor düşürdü!

Devamını Oku
23.12.2025
‘Kooperatifler daha iyi bir dünya kurar’

ooperatifçilikle güçlü bir gönül bağımız var. Kuşaklar boyu üzüm üreticiliği ile uğraşmış ailemizin adeta genlerinde kooperatifçilik var. Biz de yıllar boyu hem bir çalışan hem de bir üretici olarak tarım kooperatifçiliğinin ve toplumsal mücadelelerin içinde bulunduk.

Devamını Oku
19.12.2025
Niobe’nin gözyaşları

Manisa’da dün gözyaşı adeta sel olup aktı!

Devamını Oku
16.12.2025
Tarım SOS veriyor!

Ülkemizin ekonomik-sosyal yaşamında yaşanan olumsuzluklardan en çok etkilenen kesimlerin başında tarım kesimi geliyor. Bu olumsuzluklar kırsaldan kente, üreticiden tüketiciye uzanarak gıda zincirinin tüm halkalarını kapsıyor.

Devamını Oku
12.12.2025
Emeğin asgarileşmesi

Ülkemizin kendine özgü ekonomi-politiği bağlamında; yılın son günlerinde çalışanları ve emeklileri maaş artış beklentisi sarar.

Devamını Oku
09.12.2025
Egeliler ‘Hadi gari’ diyor!

Ege ve Egeli ile özdeşleşmiş bir ifade vardır. Egeliler günlük yaşamda çok sık “Hadi gari” sözcüklerini kullanırlar. Bu ifade, içinde bulunulan duruma göre bazen bir hayret ifadesidir bazen de bir hareketlenme çağrısıdır.

Devamını Oku
05.12.2025
Halkın bütçesi

Bütçe görüşmeleri ve tartışmaları, ekonomi-politik değerlendirmeler açısından büyük önem taşır.

Devamını Oku
02.12.2025
CHP kurultayı ve Ege

Cumhuriyetin kurucu ve ülkemizin birinci partisi Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) 39. olağan kurultayı, bugün Ankara’da toplanıyor. 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde neredeyse bütün Batı Anadolu’yu CHP kırmızısına boyayan Egeli seçmenlerle CHP arasında çok köklü ve güçlü bağlar var.

Devamını Oku
28.11.2025
Umut ve direniş kurultayı

Günlerdir İBB iddianamesini ve CHP’ye yönelik yargısal kuşatmayı tartışıyoruz.

Devamını Oku
25.11.2025
Ekolojik yaşam savunucuları

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP30) Brezilya Belem’de çalışmalarını sürdürürken ülkemizin ekolojik yaşam savunucuları da alanlara çıkıyorlar.

Devamını Oku
21.11.2025
Umudu örgütlemek ve büyütmek

Küresel kapitalizmin neden olduğu ve otoriter siyaset anlayışlarının daha da ağırlaştırdığı iktisadi ve siyasal bunalımlar, bütün dünyada katmerlenerek devam ediyor.

Devamını Oku
18.11.2025
Asfalyalar atmasın!

Kış mevsimi kendini hissettirmeye başladı. Kış mevsiminin oldukça zor ve zorlu koşulları var. Öncelikle ısınma ve giyinme giderleri dar gelirli ailelerin belini büküyor. İçinde bulunduğumuz koşullarda elektrikle ısınmaya çalışmak, aile bütçeleri açısından başlı başına bir yıkım haline geliyor.

Devamını Oku
14.11.2025
Küresel adaletsizlik ve otoriterlik

Emperyalizme karşı duruşun ve mücadelenin simgesi, Kurtuluş Savaşı’nın önderi Mustafa Kemal Atatürk’ü; vefatının 87. yılında saygıyla andık, anıyoruz.

Devamını Oku
11.11.2025
Yerele darbe!

Bir zamanlar yereli güçlendireceğiz, yereli daha çok yetkilendireceğiz diyerek iktidara gelenler, son dönemde tam tersi işlere yöneliyorlar.

Devamını Oku
07.11.2025
CHP ile uğraşmayı bırakın!

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün ilk genel başkanı olduğu CHP, Cumhuriyetin kurucu ve ülkemizin birinci partisi.

Devamını Oku
04.11.2025
Doğa ve iklim uyarıyor!

Son dönemde doğa ve iklim koşullarındaki gelişmeler, değişimler günlük hayatımızı derinden etkilemeye başladı. Deprem tehlikesi ve iklim krizi artık hepimizi daha çok ilgilendiriyor. İzmir ve Ege Bölgesi de bütün bu gelişmelerden alabildiğine etkileniyor.

Devamını Oku
31.10.2025
Cumhuriyet ve demokrasi

Demokrasi, Cumhuriyetle birlikte düşünülmesi ve birlikte anılması gereken çoğulcu, halkçı yönetsel sistemdir, anlayıştır. Her ikisi de birbirini bütünler ve tamamlar.

Devamını Oku
28.10.2025
Ege’nin Cumhuriyet sevdası

Yeni bir Cumhuriyet bayramı kutlaması daha yaklaşıyor. Başta Ege ve Egeliler olmak üzere bütün halkımız, Cumhuriyetin 102. yaşını coşkuyla kutlamaya hazırlanıyor.

Devamını Oku
24.10.2025
‘Asgari’ hayatlar

Yıl sonu yaklaşırken çalışanların ve emeklilerin büyük çoğunluğunu yeni yıl maaş artışlarının telaşı sarar.

Devamını Oku
21.10.2025
Tarım ve gıda, temel sorun

Dün 16 Ekim Dünya Gıda Günü’ydü. Bu anlamlı gün nedeniyle uzmanlar ve ilgili kuruluşlar konuyla ilgili açıklamalar yaptılar.

Devamını Oku
17.10.2025
‘Metal fırtına’

Türkiye’nin emek tarihinde metal emekçilerinin çok ayrı bir yeri vardır.

Devamını Oku
14.10.2025
CHP’de il kongrelerinden olağan kurultaya

Türkiye’nin kurucu-ülkenin 1. partisi Cumhuriyet Halk Partisi, kongreler ve kurultay sürecini yaşıyor. Önce mahalle delegelerinin seçimi ile başlayan süreç, ilçe kongreleri ile devam etti. Şimdi sırada il kongreleri var.

Devamını Oku
10.10.2025
Halk siyaseti

TBMM’nin açılışı sonrasında ortaya çıkan fotoğraflar, siyaset çevrelerinde tartışılmaya devam ediyor.

Devamını Oku
07.10.2025
Halk silkeleniyor!

İktidarın muhalif belediyeleri yönetsel açıdan kuşatması ve mali olarak silkelemesinin faturası doğrudan halka çıkıyor. Muhalif belediye başkanlarınca yönetilen kentlerde yaşayanlar, bu silkelemelerden alabildiğine etkileniyorlar.

Devamını Oku
03.10.2025
Derin yoksulluk

Ülkemizde büyük çoğunluğun temel gündemini ekonomik sorunlar oluşturuyor.

Devamını Oku
30.09.2025
Toprağıma, zeytinime dokunma!

Ege’de çevre sorunları ile birlikte çevre mücadelesi de büyüyor. Özellikle Muğla yöresinde kömür ve maden çıkarma amaçlı doğaya müdahaleler sürüyor. Ege’nin simge ağacı zeytin başta olmak üzere tarım ve orman alanları zarar görüyor. Verimli tarım toprakları yok ediliyor.

Devamını Oku
26.09.2025
‘Ev-Genç’liler!

Geçmiş dönemlerde siyasal ve toplumsal alanlarda gençlikten söz edilirken usa önce “Dev-Genç” gelirdi.

Devamını Oku
23.09.2025
Üreticiye darbe üstüne darbe!

İçinde bulunduğumuz aylar, Ege’nin tarım kesiminde hasat dönemidir.

Devamını Oku
19.09.2025
Siyasal direniş

Ülke ve halk olarak çok ilginç günlerden geçiyoruz.

Devamını Oku
16.09.2025
İktidar, İzmir’e kör ve sağır!

Ülkemiz genel anlamda zor ve zorlu bir dönemden geçiyor. Başta siyasal ve toplumsal gerginlikler olmak üzere, pek çok sorun halkı olumsuz etkiliyor. Ekonomik-sosyal sorunların dayanılmaz ağırlığı, yurttaş çoğunluğunun günlük yaşamını adeta bir cendereye dönüştürüyor.

Devamını Oku
12.09.2025
Yeniden kurtuluş ve kuruluş

Bugün 9 Eylül İzmir’in kurtuluş günü

Devamını Oku
09.09.2025
‘Uçun kuşlar uçun İzmir’e doğru...’

Güz döneminin başlangıcı olan eylül ayını doğrusu çok severiz. Yaz aylarının aşırı sıcağından, rehavetinden, tatil havasından çıkışı ifade eder.

Devamını Oku
05.09.2025
Barış arayışı ve mücadelesi

30 Ağustos Ulusal Bağımsızlık Günü ile 1 Eylül Dünya Barış Günü’nü ardı ardına kutladık. Ulusal Kurtuluş Savaşı ile bağımsızlığını kazanmış ve Cumhuriyeti kurmuş bir ülkenin yurttaşları olarak ulusal bağımsızlık ve barış günlerini birlikte kutluyor ve ortaklaşa sahipleniyoruz.

Devamını Oku
02.09.2025