Solda tarihsel gelişmeler
Zülal Kalkandelen
Son Köşe Yazıları

Solda tarihsel gelişmeler

13.11.2022 05:00
Güncellenme:
Takip Et:

Geçen yıl 10 Kasım’da bu köşede yazdığım yazı, şu iki cümleyle başlamıştı: 

“Her 10 Kasım’da olduğu gibi bugün de çok şey yazılacak, çok şey söylenecek. Bazıları Atatürk’ü vefatının 83. yılında saygıyla anarken, bazıları sessizliğe bürünecek, bazıları da Ayasofya Camisi’nde AKP’li Cumhurbaşkanı’nın önünde yaptığı gibi, kendi ülkesinin kurucusuna lanet okuyarak nankörlüğün dibine vuracak.”

Yine aynısı oldu. Halkın çoğunluğu saygıyla anarken, sessiz kalanları da lanet okuyanları da gördük. Ancak bu yıl liberaller, dinciler ve etnik kimlik siyaseti yapanları epeyce rahatsız eden açıklamalar da oldu.

Sol siyasetin önde gelen örgütleri Atatürk’ü anma paylaşımları yapınca homurdanmalar yükseldi, saldırılar başladı. Mesela Türkiye Komünist Partisi (TKP), dikkat çekici bir açıklama yaptı. Okumayanlar için tümünü alıntılıyorum:

“Yüzyıllara yayılmış çaresizlik hissi, emperyalist ülkeler karşısında sürekli hale gelmiş aşağılanma, mandacılar eliyle kaderini büyük güçlerin bayrağı altında, onların insafına terk etmeye mecbur bırakılan özgüveni sıfırlanmış bir halk...

Bu mazlum halk, üzerine çöreklenmiş akbabalarla mücadele etmek için yeni bir ilhama ihtiyaç duymaktaydı. İnsan olduğunu hatırlamalı, sömürücülerin kölesi olarak doğmadığını, İngiliz’den, Fransız’dan, Amerikalı’dan aşağı bir varlık olmadığını anlamalıydı.

Önce anladı İngiliz’in Tanrı olmadığını, sonra inandı İngiliz’i yenebileceğine.

Sonra yendi...

‘Uçurum kenarında yıkık bir ülke’de çağdaş bir cumhuriyet kurularak tarih sahnesinde boy gösteren yeni bir toplum doğdu.

Ve yoksul Anadolu köylüsü tarihe yeni bir kahramanlık öyküsü armağan ederken kendi ilhamını bulduğu lidere de sonsuz saygı ve hürmetle tutundu.

Mustafa Kemal Atatürk, her zaman B planı olanların, sıkıya geldiğinde bulduğu ilk gemiye atlayıp memleketi terk edebilecek olanağa sahip tuzu kuruların değildir. Bugün de onların masalarına meze edilemez. Mustafa Kemal Atatürk, kendi yurdunda onuruyla yaşamaktan başka çaresi olmayanlarındır. 

Mücadele azminizi kaybetmeyin. Devrimi unutmayın. Onu devrimle hatırlayın.”

TARİHSELCİ BAKIŞ AÇISI BUDUR

TKP’nin Atatürk’ü bu sözlerle anlatışı tarihsel önemdedir. 

Bu analizi değerlendirme kapasitesinden yoksun olanlar, Atatürk’ün önderlik ettiği devrimin gerçek niteliği sol partiler tarafından ortaya konunca öfkeden deliye döndü. Türban konusunda siyasal İslamcılarla görüşmekten rahatsız olmayanlar, gerici aşiret liderlerini sırf etnik kimlikleri nedeniyle sahiplenenler, TKP’nin Cumhuriyet Devrimi’ni takdirle anmasından aşırı derecede rahatsız oldu. 

İstiyorlar ki emperyalizme ve hilafet peşinde koşanlara tarihteki en sert tokadı indiren Atatürk gibi bir devrimci, sağcılara ve gericilere bırakılsın! Oysa bu yanlış yıllarca sürdürülmüş, 12 Eylül darbecileri bile Atatürk’ün adını kullanarak onun devrimlerinin altını oymuştur. Ali Sirmen, bu aldatmacayı çok yerinde bir ifadeyle, “Kenanizm” olarak tanımlar. 

Bu topraklarda yaşanan Cumhuriyet Devrimi’ni burjuva devrimi olduğu gerekçesiyle reddetmenin tarihsel açıdan bir karşılığı yoktur. Fransa’da sol, aynı gerekçeyle Fransız Devrimi’ni reddetse halkından tek oy alamaz, alay konusu olur.

CUMHURİYET DEVRİMİ’Nİ İTİBARSIZLAŞTIRAN SOLUN BAŞARI ŞANSI YOK

Emperyalizmi yenerek egemenliği padişahtan alıp halka veren, TBMM’yi kurup Cumhuriyeti ilan eden, halifeliği ve şeriat hukukunu kaldırıp laikliği anayasaya sokan, Aydınlanmayı ateşleyen, kadını toplumsal hayatta hak ettiği yere koyan bir devrim ilericidir. 

Onu sahiplenmeyen bir sol ise kendi ülkesinde daracık bir alanda sıkışıp kalır çünkü Kurtuluş Savaşı’nın önderini devrimle anmayan, onu gericilerin alanına terk eden bir solun başarılı olma şansı yoktur.

Solun görevi, yüzyıl önce halkla birlikte gerçekleştirilen Cumhuriyet Devrimi’ni emperyalizmin güdümündeki siyasal İslamcılarla el ele verip itibarsızlaştırmak değil, özgür ve bağımsız bir ülke yaratmak için atılan ileri adımı daha ileriye taşımaktır. 

Ancak bu bilinçle hareket ettiğinde büyüyecek, emekçilerin ekmek kavgasına odaklanacak, işçinin ve yoksulun hakkını emperyalizme ve sermayeye yedirmeme mücadelesinde etkili olacaktır. 

Yazarın Son Yazıları

YÖK’ün genelgesi, laik ve bilimsel üniversiteye darbedir!

İçeride açılım ve ünlülere uyuşturucu soruşturmaları, dışarıda Trump’ın emperyalist planları ve Suriye’de Şam ordusu ile SDG’nin çatışması derken bu hafta gündemde öne çıkarılmayan ama hayatımızı derinden etkileyecek bir gelişme daha oldu.

Devamını Oku
18.01.2026
‘Bir Numara Sendromu’ ve emperyalizm

Trump ikinci kez ABD başkanı seçildiğinde, Amerikalı yazar Susan Jacoby’nin kitabına (The Age of American Unreason) atıfla, George W. Bush iktidarına benzer bir dönemin başladığını ve Trump’la birlikte Mantıksızlık Çağı’nın zafer çanlarının yeniden çaldığını yazmıştım.

Devamını Oku
16.01.2026
İsmet Özel, Samuel Huntington, açılım...

Ekrem İmamoğlu, T24 portalından Cansu Çamlıbel’in sorularını yanıtlamış.

Devamını Oku
14.01.2026
Taktikler, yalanlar ve gerçekler!

Başından beri uyardığımız oldu.

Devamını Oku
11.01.2026
Kaygan zeminde kaypaklar

CHP listelerinden milletvekili seçilen üç milletvekilinin AKP’ye geçmesi, artık bir seriye dönüşen İLKESİZ SİYASET yazılarımın dördüncüsünü yazmamı gerektirdi.

Devamını Oku
09.01.2026
‘Demokrasi’ yalanıyla bir darbe daha!

Dünya siyasi tarihi “demokrasi” yalanıyla yapılan darbelerle dolu.

Devamını Oku
07.01.2026
Esir kampları kapatılsın!

Tahmin ederim; başlığı görünce çoğu kişinin aklına insanların tutsak edilmesi gelmiştir.

Devamını Oku
04.01.2026
Gazetecilikte 30. yılımda bir değerlendirme

Okurlarım bilir, köşe yazılarımda özel yaşantımdan söz etmem.

Devamını Oku
02.01.2026
TBMM’de yaptırılamayan, halk kışkırtılarak mı yapılacak?

2025’in son yazısı daha farklı olsun isterdim ama bir gazetecinin halka sorumlu olduğu gerçeğini hiç unutmadığım için, ülkemizin içinde bulunduğu koşullarda yine endişe duyduğum bir konuda yazıyorum.

Devamını Oku
31.12.2025
‘Demokratik’ bir cihat!

1970’lerin sonunda “Marksist-Leninist” bir örgüt iddiasıyla PKK terör örgütünü kuran terörist başı Öcalan, son dönemde tam bir açılım içinde!

Devamını Oku
28.12.2025
İşçi sınıfı için idam fermanı çıkardılar!

Asgari ücret tespit komisyonundan işçi sınıfı için İDAM FERMANI çıktı!

Devamını Oku
26.12.2025
Uyuşturucu operasyonları ve çürümüşlük!

Günlerdir sosyal medyada ve geleneksel medyada birtakım tanınmış kişilerin yazışmaları ve görüntüleri paylaşılıyor, hatta “gazeteci” denen bazı kişiler, bunları köşelerine taşıyor.

Devamını Oku
24.12.2025
Halktan gizlenen açılım gerçekleri!

“Açılım süreci” adı altında kapalı kapılar ardında dönen pazarlıkları yaklaşık bir buçuk yıldır bu köşede yazıyorum.

Devamını Oku
21.12.2025
Kararsızları kim kazanacak?

Çarşamba günü medyaya yansıyan bir haber vardı.

Devamını Oku
19.12.2025
Özgür Özel’in yanıtlaması gereken sorular

Özgür Özel, 12 Aralık’ta İlke TV’de bazı sorular sorulmasını gerektiren değerlendirmelerde bulundu.

Devamını Oku
17.12.2025
Kadınların önüne duvar örenler!

Büyük Birlik Partisi (BBP) Genel Başkanı Mustafa Destici, gerici açıklamalarına bir yenisini daha ekledi.

Devamını Oku
14.12.2025
Açık ve gizli süren ilişkiler!

Kürdistan Demokrat Partisi Başkanı Mesud Barzani’nin 29 Kasım’da bir sempozyuma katılma bahanesiyle uzun namlulu silahlı korumalarıyla Cizre’ye gelmesi, aklıma Uğur Mumcu’nun 7 Ocak 1993 tarihli gazetemizdeki yazısını getirdi.

Devamını Oku
12.12.2025
‘Yerel demokrasi’ diyorlar, siz özerklik anlayın!

DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, “Cumhuriyet ilan edilmiş ama eksik bırakılmıştır” diyerek yine Cumhuriyeti hedefe koydu, anayasa değişikliği isteyerek yine 1921 Anayasası’nı övdü ve Bahçeli tarafından alkışlandı.

Devamını Oku
10.12.2025
Gizliyorsunuz çünkü hedef çok büyük!

Öcalan açılımı için kurulan TBMM komisyonunda basına kapalı oturumlar yapılmasından sonra, AKP milletvekili Hüseyin Yayman Öcalan’ın ayağına İmralı’ya giden heyette yer aldığını halktan gizlemeye çalıştı.

Devamını Oku
07.12.2025
5 Aralık 1934’ten bugüne kadın hakları!

Yıl 1934...

Devamını Oku
05.12.2025
AYM, bilimsel gerçekleri reddetti!

Hani bazen hayatınızı adadığınız bir mücadelede öyle bir an gelir ve yıllarca yalnızca duvarlara bağırdığınızı düşünürsünüz..

Devamını Oku
03.12.2025
Türkiye üzerine karanlık planlar!

Yaklaşık bir yıldır birçok yazımda uyardığım bir tehlike, DEM Partisi çevresinden ilk kez açık açık dile getirildi.

Devamını Oku
30.11.2025
Hapishane ‘doğal yaşam alanı’ değildir!

İçinde yaşadığımız dönemin en berbat özelliklerinden birisi, kavramlara farklı anlamlar yükleyerek insanları kolayca kandırmanın çok yaygınlaşmış olması.

Devamını Oku
28.11.2025
Teröristler ana muhalefeti tehdit ediyor!

Sonunda bu da oldu.

Devamını Oku
26.11.2025
Tarih bu yıkım ittifakını yazacak!

Cuma günü TBMM’de yapılan İmralı oylamasından sonra bir TV kanalında bir siyasal iletişimcinin konuşmasına rastladım.

Devamını Oku
23.11.2025
Bahçeli’nin daha çok işi var!

Dün gazetemizde Aytunç Ürkmez imzasıyla yayımlanan bir haber...

Devamını Oku
21.11.2025
'Açın Bahçeli'nin yolunu, İmralı'ya gitsin!'

Tarih 31 Temmuz 2025.

Devamını Oku
19.11.2025
Şiddete tanıklık etmek

Geçen hafta Uluslararası Hayvan Politikaları Konferansı’na katılmak için ilk kez Marakeş’e gittim.

Devamını Oku
16.11.2025
Mesele 1923 Cumhuriyeti’nin tasfiyesi!

AKP-MHP koalisyonunun CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’na karşı yürüttüğü operasyon...

Devamını Oku
14.11.2025
Hadi oradan!

Yazımın başlığına güzel Türkçemizde birçok düşünce ve duyguyu aynı anda iki sözcükle anlatabilen işlevsel bir deyimi koydum.

Devamını Oku
09.11.2025
Sosyalizm en kapitalist ikinci partiyle gelmez!

Kendisini “demokratik sosyalist ve Müslüman” olarak niteleyen Uganda asıllı 34 yaşındaki Zohran Mamdani’nin New York Belediye başkanlığına seçilmesi hakkındaki bazı yorumlar, birkaç yılda bir yinelemem gereken gerçekleri hatırlattı.

Devamını Oku
07.11.2025
Ümmetçi çakma ‘sosyalistler’!

1923 Cumhuriyet Devrimi’ni hedefe koyanlar, 102. yıldönümünde de boş durmadı.

Devamını Oku
05.11.2025
Türkiye, goril Zeytin’i de esir etti!

22 Aralık 2024’te Nijerya’dan Tayland’a kaçak olarak götürülmek istenirken İstanbul Havalimanı’nın kargo biriminde travma halinde yavru bir goril bulundu.

Devamını Oku
02.11.2025
Casusluk davası ve déjà vu!

Geçen hafta hayatımıza bir casusluk davası girdi ve beş gün önce de Ekrem İmamoğlu, İmamoğlu’nun seçim kampanyası direktörü Necati Özkan ile Tele1 Genel Yayın Yönetmeni Merdan Yanardağ hakkında tutuklama kararı verildi.

Devamını Oku
31.10.2025
Cumhuriyetçi geçinenler ve gerçekler!

“En hafif rüzgârdan bile korunması lazım gelen yeni doğmuş yavrunun, onu beslediğini söyleyenler tarafından böyle hırpalanması caiz miydi?”

Devamını Oku
29.10.2025
Diziden al haberi!

İsrail’in büyük dostu ABD Başkanı Trump, bir süredir kameralar önünde Erdoğan’a övgüler yağdırıyor, buluşurken Beyaz Saray’ın kapısında ayakta bekliyor, “iyi dostuz” diyor, rahat otursun diye sandalyesini tutuyor ve ayrılırken kapıya kadar uğurluyor.

Devamını Oku
26.10.2025
Cumhuriyet Yürüyüşü!

2025 yılında, Cumhuriyet Devrimi’nin 102. yıldönümünde Türkiye’de cumhuriyetçilere düşen önemli görevler var.

Devamını Oku
24.10.2025
Cumhuriyeti kuranlar!

Geçen hafta Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yaşanan rezalet, ülkenin içine sokulduğu durumun vahametini tam olarak gözler önüne serdi.

Devamını Oku
22.10.2025
Siyasetçilerin anayasayı çiğneme özgürlüğü mü var?

Başlıktaki soruyu sormak zorunda kalmamın sayısız nedeni var.

Devamını Oku
19.10.2025
Alçak düzenin resmi!

ABD Başkanı Trump, 13 Ekim’de İsrail Parlamentosu’unda ayakta alkışlandığı bir konuşma yaptı.

Devamını Oku
17.10.2025