Siyasal iktidarların yakın tarihimizde sanat düşmanlığıyla sanatçılara karşı hapis, sürgün, işkence, öldürtme yöntemleriyle giriştiği baskıları örnekleriyle, belgeleriyle gözler önüne serdiği Siyasal İktidar Sanata Karşı (1970) adlı kitabıyla tanımıştım Çetin Yetkin’i.
1970’li yıllarda İstanbul cumhuriyet savcısı ve DGM savcısı olarak görev yaparken 1977’deki 1 Mayıs vahşeti davasında asıl faillere dava açılmadığı, bu nedenle gerçeğe ulaşılamayacağı yönünde görüş bildirince görevden alındı ve bunu meslek onuruna yediremeyerek istifa etti.
Hukuk ve adalet arayışını kitaplarıyla sürdürdü: Kaba Kuvvet Felsefesi, Direnme ve Devrim, Türkiye’de 17 İntihar Olayı, Bir Savcının Not Defterinden, Adalet Hiç Var Olmadı...
SAVCILIKTAN YAZARLIĞA
Hukuk savaşımını siyasal, toplumsal, kültürel savaşımla bütünleyerek 1980’de Topluma Karşı Türk Yazını’nda, emperyalizmin ve Batılılaşma özentisinin Türk edebiyatına etkisini gözler önüne serdi, Türk Edebiyatında Batılılaşma ve Kimlik Sorunu ile edebiyatımıza ışık tuttu.
“Ben, anayurdun gerçeklerini, bunlar hiç hoşa gitmese de, bunlardan kaçmayarak, başka ülkelere imrenmeyerek, gören, dile getiren, sorunlarına çözüm arayan, ona daha iyi bir yaşam sağlamak için çabalayan yazarlardan yanayım. Çünkü onlar bu vatanın çocukları” düşüncesiyle Toplumsal ve Siyasal Açılardan 13 Yazar Üzerine Notlar kitabını yazan bir hukukçu oldu.
TARİH VE SİYASET
Yazma eylemini gazetelerde, dergilerde sürdürürken 1980’de başladığı akademisyenliğinden 1997’de Cumhuriyet tarihi profesörü olarak emekliye ayrıldı.
Sürekli yazdı ve Yeniden Müdafaa-i Hukuk dergisini çıkardı.
Siyasal Düşünceler Tarihi’ni (5 c.) yazdı ve “Toplumsal belleğin o toplumun tarihine ilişkin bilgilerin bütünü” olduğu düşüncesiyle “Kimliğimizin önemli göstergelerinin başında tarihimizin sayfalarını dolduran direnişler, başkaldırılar, insanca, başı dik ve onurlu yaşamak uğruna verilen savaşımlar geliyor” diyerek yüzyıllar boyunca Anadolu’da gerçekleşen ayaklanmaların tarihini Türk Direniş ve Devrimleri’nde (3 c.) anlattı.
YAKIN TARİHTEN BUGÜNE
Günümüzün sorunlarının kökenlerinin yakın tarihimizde olduğu düşüncesiyle Atatürk: Ben de Bir İnsanım, Türkiye’de Tek Parti Yönetimi, İktidar, Yunan’ın Anadolu’daki Zulmü, Batılıların Kirli Yüzü/Struma, Serbest Cumhuriyet Fırkası Olayı, Türkiye’nin Devlet Yaşamında Yahudiler, Türkiye’de Soldaki Bölünmeler adlı kitaplarını yazdı.
Bir ulusun tarihinin tek tek bir olaylar yığını olarak görülmemesi gerektiğini, her olayın birbirine bağlı olduğunu, hiçbir sorunun kendiliğinden ortaya çıkmadığını, nedenlerin sorunlardan önce olduğunu belirterek “ilke ve devrimlerden verilen her ödünle geçmişin karanlık günlerine biraz daha gömülmekte olduğumuzu” yazdı.
Sürecin yansıdığı aynada devrimci Cumhuriyetimizin karşı devrime nasıl tutsak edildiğini gördük: Karşıdevrim: 1945-1950.
Darbelerin emperyalizmin ağına düşmemizdeki rolünü öğrendik: Türkiye’de Askeri Darbeler ve Amerika.
Yakın yıllar siyasetine yöneldik: Milliyetçilik Neden Şimdi, Atatürk Din ve Laiklik, 12 Eylül’de İrtica Niçin ve Nasıl Gelişti?, Vatan Sağ Olsun, Yoksa Türk Düşmanı mısınız?, Yoksa Türk Değil misiniz?, Ben Bir Türküm: Başkaldırı Yazıları, Basında 21 Yıl, Düşünceler: Ne Nasıl Niçin?, Bir Türk Olarak Yaşamak, Düşler Evreni, Ölümün ya da Bunamanın Eşiğinde, Antidemokrasizm: Bir Demokrasi Eleştirisi, Rektör Prof. Dr. Cebrail Melek ve Korkunç Düşleri, Herkes İçin Uygulamalı Siyasal Yaşam Notları, Vahşetin Cellatları Batılılar...
Edebiyat sevgisiyle dolu bir hukukçu, siyaset bilimci, tarihçi olarak tüm kitaplarında bugünleri gösteren Çetin Yetkin bir Cumhuriyet aydınıydı.
Aydınlıklarda uyusun.
