Küresel
ekonomik ve siyasi krizlerde en büyük bedeli ödeyen kadın
olmuştur her zaman.
Gelir eşitsizliğinin artması, üretimin, istihdamın daralması en çok kadınları etkiler... Hele bir de bizdeki gibi kadını annelik rolü ile sınırlayan, evin içine sokmaya çalışan zihniyetin iktidarda olmasıyla durumun vahameti daha da artar...
Küresel Cinsiyet Eşitsizliği 2019 raporu eşit ücret için hedeflenen yılı 50 yıl ileriye sarkıttı. Daha bir yıl önce 202 yıl sonra ücret eşitliğinin sağlanacağı öngörülüyordu, şimdi 257 yıl sonrasına çekildi.
Belli ki işler daima kadınların aleyhine gitmeyi sürdürüyor.
Küresel olarak kadınlar istikrarsız ve güvensiz istihdam biçimlerine sıkışmış durumda.
Ortalama bir oran vermek gerekirse çalışabilecek yaşta olan kadınların sadece yüzde 55’i işgücü piyasasında. Erkekler de ise bu oran ortalama yüzde 78. Ayrıca kadın istihdamının kalitesi genellikle düşük, istikrarsız ve ücret eşitsizliği hayli yüksek.
Kadınların yerleşik yoksulluk döngülerini kırmak için ekonominin içinde yer almaları son derece önemli.
Keza kadın girişimcilerin sayısının artması da bir o kadar önemli. 80 milyon nüfuslu Türkiye’de kadın girişimci sayısı sadece 134 bin. Halbuki bu sayının artmasının bölgesel kalkınma üzerinde de büyük etkileri var.
Dün KAGİDER’in (Türkiye Kadın Girişimcileri Derneği) yeni yönetim kurulu ile bir sohbet toplantısı gerçekleştirdik. 17 yıl önce kurulan derneğin bugüne kadar önemli çalışmaları oldu. Emine Erdem başkanlığındaki yeni yönetim de şimdiden yol haritasını belirlemiş ve 4 T üzerine kurgulamış: Teknoloji, tarım, ticaret ve toplum.
Avrupa Birliği Ortak Ağlar Hibe Programını başvurmuşlar ve 2 yıllık 500 bin Avro’luk bir bütçe almışlar.
Amaçları Türkiye’de kadın girişimcileri, üreticileri ortak bir ağda buluşturmak; karşılıklı işbirliklerini geliştirmek. Türkiye’de 50’ye yakın kadın girişimci derneği var. Hem bunların pazarlarını geliştirmek hem de yeni kadın girişimcilerin cesaretlendirecek bir ağ oluşturulmuş durumda. (www.ticaretinkadinlari.com) Buraya hem kadın dernekleri hem de kadınlar bireysel üye olabiliyor.
8 ilde (İzmir, Gaziantep, Samsun, Denizli, Van, Kayseri, Diyarbakır ve Antalya) istişare toplantıları gerçekleştiriliyor.
Derneklerin kendi kapasitelerini geliştirmeleri, teknoloji becerileri kazanabilmeleri için çeşitli eğitimler verileceğini söylüyor Erdem. Ayrıca KAGİDER kamu ihale yasasında kadın girişimcilere yönelik pozitif ayrımcılık talepleri olduğunu belirtiyor.
Bir diğer önemli girişimleri de tarım konusunda. Bilirsiniz tarım işçilerini, çoğu kadındır, mevsimsel çalışırlar, güvencesiz bir şekilde. Tarımda girişimci kadın sayısı ise son derece azdır. Ama az olmasına karşın içlerinde çok güzel, inanılmaz başarılı örnekler vardır. Örneğin Isparta’nın gülünü önce gül suyundan başlayarak dünyaya satan Gülşah markasının yaratıcısı Gülşah Gürkan, Samsun Bafra yaylalarında hayvancılığa başlayarak kardeşi ile birlikte Nebyan Doğal markasını yaratan endüstri mühendisi Nazlı Uyanık, arı ürünleri ve propolis konusunda harikalar yaratan doktoralı Aslı Elif Tanuğur..
Bu kadınların sayısının artması, tarım ve hayvancılığın her alanından katma değerli üretim yapan, işçi çalıştıran, istihdama katkı sağlayan yeni kadın girişimcilerin çıkması bölgesel kalkınma üzerinde de ne kadar olumlu etki yapar. Bu aslında hiç de zor değil. Cesaretlendirici adımlarla, küçük desteklerle, teşviklerle...
KAGİDER başkanı Erdem, tarımda kadın girişimci sayısını artırmak için yeni bir program başlatacaklarını anlattı. Bir şirketin ilk 3 yılının en kritik dönem olduğunu ve bunu “ölüm vadisi” olarak tanımlandığını belirten Erdem, tarım ve hayvancılık sektöründe faaliyetine başlamış ilk 3 senesinin içinde olan kadın girişimciler arasından 75’ini güçlendirmek için bir program başlattıklarını söyledi. TÜBİTAK ve KİGEM’in de aracılığı ile duyurular yapılmış; 230 başvuru arasından elemeler yapılmış. 8-9 Şubat’ta bu 75 kadın İstanbul Ataşehir’de bir kampa alınacaklar ve onlara teşviklerden, pazarlamaya, marka yönetimine kadar çeşitli konularda dersler ve uygulamalar yaptırılacak. Ardından içlerinden seçilecek 15’ine mentorluk desteği devam edecek.
Umarız kadın girişimciler de başarılı güzel örnekler de artar...
