Soru: Babam ilk defa 2000 yılı kasım ayında sigortalı olup inşaatlarda çalıştı. Bu kapsamda 1020 gün SSK çalışması var. En son Bağ-Kur kapsamında 145 gün hizmeti varken 2/8/2025 tarihinde vefat etti. Babamın 600 günlük askerlik hizmeti bulunmaktadır. Anneme babamdan dolayı ölüm aylığı bağlanır mı? Ali S.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası kanun hükümlerine göre ölen sigortalıdan dolayı hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanabilmesi için sigortalının ölüm tarihinin 5510 sayılı kanunun yürürlük tarihi olan 2008/Ekim ayından sonra olması ve 32. madde gereği en az 1800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş veya 4/1-(a) yani SSK kapsamında sigortalı sayılanlar için, her türlü borçlanma süreleri hariç en az 5 yıldan beri sigortalı bulunup toplam 900 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması gerekmektedir.
Ölüm aylığı bağlanması koşullarından 1800 prim ödeme gün veya 5 yıllık sigortalılık süresi ve en az 900 prim ödeme gün sayısı şartlarının yerine gelmesinde, sigortalının varsa birden fazla sigortalılık haline göre geçen hizmetleri dikkate alınmakta ve en son tabi olduğu sigortalılık haline göre aylık bağlanmaktadır. Farklı statülerde geçen hizmetlerin birleştirilmesi sonucunda, son tabi olunan sigortalılık haline göre aylık bağlanamaması halinde, bu defa sigortalının diğer statülerde geçen hizmetlerine göre ayrı ayrı değerlendirme yapılarak müstakil hizmetlere göre ölüm aylığına hak kazanılan statü belirlenmektedir. Ölüm aylığının hesaplanmasında, aylık bağlanan sigortalılık hali dışında, diğer statüde geçen hizmetler de dikkate alınmaktadır. Ayrıca, kanunun 41. maddesine göre borçlanma talebi sigortalı veya hak sahiplerinin isteğine bağlı olduğundan hak sahipleri borçlanmaya zorlanmamaktadır.
Babanızın son tabi olduğu statü Bağ-Kur olduğundan bu kapsamda ölüm aylığı bağlanması için sigortalının en az 1800 gününün bulunması gerekmektedir. Babanızın 1020 SSK ve 145 gün Bağ-Kur kapsamında olmak üzere toplam 1165 prim gün sayısı bulunmaktadır. 600 günlük askerlik hizmeti borçlanılsa bile (1165+600= 1765) 1800 gün tamamlanamadığından Bağ-Kur kapsamında ölüm aylığı bağlanması mümkün olmamaktadır. Bu durumda, babanızın hizmetleri statü bazında ayrıştırılarak değerlendirilecektir. Babanızın 1020 gün SSK hizmeti bulunup kanunda bu kapsamda ölüm aylığı bağlanması için borçlanma süreleri hariç en az 5 yıldan beri sigortalı olup 900 prim gün sayısının bulunması yeterli olmaktadır. Babanızın ilk sigortalılık başlangıç tarihi 2000 yılı olduğu için 5 yıllık sigortalılık süresi şartı yerine geldiği gibi SSK kapsamında 1020 günü bulunduğundan 900 gün koşulu da oluşmuştur. Bu durumda, ölüm aylığı SSK kapsamında bağlanacak ancak ölüm aylığı hesabında 145 günlük Bağ-Kur’a hizmetleri de dikkate alınacaktır.
ÇALIŞIRSAM ÖLÜM AYLIĞIM KESİLİR Mİ?
Soru: 2024/Temmuz ayından beri Bağ-Kur emeklisi iken vefat eden babamdan dolayı yetim aylığı almaktayım. Halen üniversite eğitimim devam ediyor. 22 yaşındayım. SSK kapsamında sigortalı olarak çalışmaya başlarsam babamın maaşı kesilir mi? Sevda T.
5510 sayılı kanunun 34. maddesinde hak sahibi kız çocuklarına ölüm aylığı bağlanması için çalışmayan ve kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık almayan yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan kızlarına ölüm aylığı bağlanacağı öngörülmüştür.
Diğer taraftan, maddenin birinci fıkrasına, 21/3/2018 tarihli ve 7103 sayılı kanunla eklenen cümle ile cinsiyet ayrımı yapmaksızın hak sahibi çocuklardan 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yükseköğrenim yapması halinde 25 yaşını doldurmayanların, 4/1-(a) yani SSK kapsamında çalışmasının bunlara aylık bağlanmasına veya bağlanmış olan ölüm aylığının kesilmesine engel oluşturmayacağı öngörülmüştür.
Bu durumda, üniversite öğrenciliğiniz devam ettiği sürece 25 yaşına kadar SSK kapsamında çalışsanız bile ölüm aylığınız ödenmeye devam edilecektir. Ancak öğrenciliğiniz sona erdiğinde ölüm aylığınız kesilecektir.
