Soru: Yedi yıldır sigortalı olarak çalışıyorum. 32 yaşındayım ve ekim ayında evleneceğim. Evlenmem nedeniyle ödediğim sigorta primlerini toptan ödeme şeklinde alabilir miyim? Nalan T.
506 sayılı yasanın mülga ek 1. maddesinde; evlenme nedeniyle işyerinden ayrılan kadın sigortalının yazılı olarak kuruma başvurması halinde, adına ödenmiş bulunan malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primleri toplamının yarısı, bir defaya mahsus olmak üzere sigortalıya ödenerek hizmetleri tasfiye edilmekte idi. Toptan ödemenin yapılması, evlenme nedeniyle işyerinden ayrılma koşuluna bağlandığından, evlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde işinden ayrılan veya işinden ayrıldığı tarihten itibaren bir yıl içinde evlenen kadın sigortalı, evlenme nedeniyle işinden ayrılmış sayılmakta idi. Ancak bu madde 2008/Ekim ayında yürürlüğe giren 5510 sayılı yasayla yürürlükten kaldırılmıştır. 5510 sayılı yasada evlenen kadınlara evlenme toptan ödemesi yapılmasına ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığından, evlenmeniz halinde ödediğiniz sigorta primlerinizin tarafınıza ödenmesine imkân bulunmamaktadır.
İKİ DOSYADAN ÇEYİZ YARDIMI ÖDENİR Mİ?
Soru: Babam maden ocağında çalışırken vefat etti. Anneme ve bana hem kazadan dolayı aylık hem de normal ölüm aylığı bağlandı. Yakında evleneceğim. Çeyiz yardımı almak istiyorum. Almakta olduğum iki aylıktan da çeyiz yardımı ödenir mi? Ayşe F.
SSK kapsamında çalışmakta iken geçirdiği iş kazası sonucu ölen sigortalıların, aynı zamanda ölüm sigortasından aylık bağlanması için gerekli olan 1800 gün veya en az beş yıldan beri sigortalı olup en az 900 prim gün sayısının bulunması halinde hak sahiplerine; iş kazası ve meslek hastalığı sigortasından ölüm geliri, ölüm sigortasından ise ölüm aylığı bağlanmaktadır. Bu gelir ve aylıklardan yüksek olanı tamdan düşük olanı ise yarımdan ödenmektedir. Ölüm geliri ve aylığı almakta iken evlenen kız çocuklarına, almakta oldukları ölüm geliri ve ölüm aylığının iki yıllık tutarı bir defaya mahsus olmak üzere evlenme ödeneği (halk arasında çeyiz yardımı olarak ifade edilmektedir) olarak peşin ödenmektedir. Maden ocağında çalışmakta iken iş kazası sonucu vefat eden babanızdan dolayı hem ölüm geliri hem de ölüm aylığı aldığınız anlaşılıyor. Evlenmeniz ve talepte bulunmanız halinde, evlendiğiniz tarihte almakta olduğunuz ölüm geliri ile ölüm aylığınızın 24 katı (ek ödeme hariç) tarafınıza evlenme ödeneği olarak verilecektir.
EŞİMDEN DUL AYLIĞI BAĞLANIR MI?
Soru: Ben Bağ-Kur’dan, eşim SSK’den emekli idi. Eşimi geçen ay kaybettim. İki erkek çocuğum var ve çalışıyorlar. Benden başka aylık alacak kimse yok. Eşimin aylığı bana bağlanır mı? Aylığın tamamını alabilir miyim? Semiha K.
5510 sayılı yasanın 34. maddesi gereğince ölen sigortalının eşine (erkek veya kadın fark etmiyor) ölüm tarihinde ölen sigortalı ile resmi nikâh akdinin bulunması kaydıyla ölüm aylığı bağlanmaktadır. Dul eşin çalışması veya emekli olması, ölüm aylığı bağlanmasına engel teşkil etmemekte sadece bağlanacak ölüm aylığının oranını değiştirmektedir. Aylık alan çocuğu bulunmayan, çalışmayan veya emekli olmayan dul eşlere; yüzde 75 oranında ölüm aylığı bağlanırken aksi durumda yüzde 50 oranında ölüm aylığı bağlanmaktadır. Bu durumda, Bağ-Kur’dan emekli olmanız nedeniyle eşinizin aylığının yüzde 50’si tarafınıza ölüm aylığı olarak bağlanacaktır.
