Soru: 2014 yılında devlet memurluğundan (tabip) emekli oldum. Sonrasında genellikle tavan ücret üzerinden sosyal güvenlik destek primine tabi çalıştım. 30/4/2021 tarihinde emekli aylığımı kestirerek tekrar kamuda 4/c kapsamında tabip olarak çalışmaya başladım. Buna göre;
-Bu çalışma süremin uzamasının emeklilik açısından avantajı var mı?
-Sosyal güvenlik destek primine tabi çalışmalarımın emekli maaşıma bir katkısı olur mu?
-2023 sonunda işten ayrıldığımda ne kadar emekli ikramiyesi alabilirim? Erdoğan Ö.
5434/Mad. 41 (a) bendinde; emekli aylıklarının hesaplanmasında 657 sayılı kanunda yer alan gösterge ve ek gösterge rakamlarının memur maaş katsayıları ile çarpılması sonucu bulunacak tutarların toplam hizmet süresi 25 yıl olanlara yüzde 75’i, 25 yıldan az olanlara her tam yıl için yüzde 1 eksiği, fazla olanlara da her tam yıl için yüzde 1 fazlası üzerinden aylık bağlanacağı öngörülmüş. Buna göre;
-Emeklilik sonrası kamuda çalışmanız nedeniyle aylığınız kesilir ve işten ayrıldıktan sonra, çalıştığınız her yıl için aylık bağlama oranınız yüzde 1 puan artırılmak suretiyle emekli aylığınız yeniden hesaplanır. Yani emeklilik sonrası kamuda geçen çalışmalarınız emekli aylığı miktarınızı yükseltir.
-Devlet memuru emeklilerinin, emeklilik sonrası 4/a yani SSK kapsamında çalışması halinde haklarında sosyal güvenlik destek primi (SGDP) uygulanır. SGDP, emeklilerin emekli aylıkları kesilmeksizin çalışmalarına imkân veren bir uygulama olup emekli aylığına bir etkisi bulunmamakta. SGDP, sigortalıların çalışırken meslek hastalığına tutulması veya iş kazası geçirmesi halinde bu sigorta kollarından gerekli yardımların yapılması için alınan bir primdir dolayısıyla SGDP tabi çalışmaların emekli aylığı üzerinde bir etkisi bulunmamakta.
-Emekli ikramiyesi, iştirakçilerin emekli ikramiyesine esas süreler ve görevlerden ayrıldıkları tarihteki emeklilik keseneğine esas aylık tutarı üzerinden ve aylığın başlangıç tarihindeki katsayılar dikkate alınarak hesaplanmakta. Emekli ikramiyesi iştirakçilerin emekli ikramiyesine esas toplam hizmet sürelerinin tam yılına karşılık hesaplanacak olmakla birlikte, emekli ikramiyesini aldıktan sonra yeniden göreve başlayıp tekrar tarafına aylık bağlananların, sadece sonradan geçen hizmet sürelerinin tam yılına karşılık hesaplanmakta. Dolayısıyla emeklilik sonrası çalışmalarınız için belirttiğim kriterler dahilinde hesaplanacak emeklilik ikramiyesini alabilirsiniz.
YURTDIŞI BORÇLANMASI YAPARSAM 4/A KAPSAMINDA EMEKLİ OLABİLİR MİYİM?
Soru: 1975 doğumluyum ve Almanya’da çalışıyorum. 2017/Ağustos ayında Türkiye’de 14 gün çalıştım ve yine aynı yıl 3600 gün yurtdışı borçlanması yaptım. Toplamda 4/a kapsamında 3614 günüm bulunuyor. Borçlanma işleminde süre belirtilerek Almanya’da geçen 12/7/1993-12/7/2003 arasını borçlandım. 12/7/1993 başlangıcıma göre emeklilikte aranan gün sayım 5675 gün. Eksik kalan sürelerimi şimdi borçlanırsam Bağ-Kur kapsamında sayılacak. Bu durumda 4/a kapsamında emekli olabilir miyim yoksa benden 4/b kapsamında emeklilik için 9000 gün istenir mi? Ömer T.
7186 sayılı kanunla 3201 sayılı kanunun 5. maddesinde yapılan değişiklikle, 1/8/2019 (dahil) tarihinden itibaren borçlandırılan yurtdışı sürelerinin 4/b bendi yani Bağ-Kur kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak kabul edileceği öngörüldü. 1/8/2019 tarihinden önce kural ise Türkiye’de sigortalılık varsa borçlanma talep tarihindeki en son sigortalılık haline göre, sigortalılık yoksa 4/b kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak kabul ediliyordu. İlk borçlanmanızı 2017 yılında borçlanmak istediğiniz süreyi belirtmek suretiyle yaptığınızdan borçlanma süreleriniz 1993-2003 tarihleri arasına mal edilir. Yani bu süreler 4/a kapsamında hizmet sayılır. Ancak 1/8/2019 tarihinden sonra yapılacak yurtdışı sürelerinin borçlandırılmasında, borçlanmak istediğiniz gün sayısı, kuruma ibraz edilen ispatlayıcı belgede kayıtlı bulunan son tarihten geriye doğru olmak üzere belirlenmekte ve bu tespitte 1 yıl 360 gün, 1 ay 30 gün olarak hesaplanıyor. Örneğin siz hâlâ Almanya’da çalışıyorsunuz ve eksik olan 2061 gününüzü borçlanmak istediğiniz zaman son çalışma tarihinden geriye doğru 2061 gün borçlandırılıyor ve bu sürelerde hizmet oluşturuluyor. Dolayısıyla her ne kadar ilk borçlanmanızı 4/a kapsamında yapmış ve EYT kapsamına girmiş olsanız bile, şimdi borçlanma yapmanız halinde, son 2061 günlük borçlanma süresi 4/b kapsamında sayılacak. Bu durumda son 3.5 yıl 4/b kapsamında olacağından 4/a kapsamında emeklilik söz konusu olamayacak ve 4/b den emekli olmanız için de en az 9000 prim gün sayınızın bulunması gerekecek.
