Müslüman birey yoktur*
Özdemir İnce
Son Köşe Yazıları

Müslüman birey yoktur*

28.09.2025 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Defterlerimden birine yazdığım ancak kaynağını yazmayı ihmal ettiğim alıntı şöyle:

“İslami faşizmin yayılmasının gerçek stratejisini ve İslamcıların ikna olmuş demokratları ümmete giden yolda nasıl müttefik haline getirdiklerini ortaya koyuyor. İslami faşizmin işbirlikçileri, aşırı sağa karşı savaşlarında, şimdi katil yeni aşırı sağı savunduklarını unuttular. Irkçılar ve İslamcılar aynı şeyi söylüyor: Müslümanlar birey değil, bir topluluktur.

Bu kitap, her gün İslami faşizmin boyunduruğu altında yaşayan milyonlarca isimsiz insan adına, özgürlüğün evrensel değerlerinin ahlaki olarak tersine çevrilmesi girişimine karşı bir uyandırma çağrısıdır.”

İslamofaşizm ya da İslami faşizm, İslamı diğer görüşlerden üstün tutan ve bu çerçevede bir politik düzen oluşturmak için, şiddet ve baskı dahil olmak üzere, demokrasi ve insan haklarına aykırı yöntemler benimseyen siyasi görüştür.

İlk kez 1933’te kullanılan bu tanım, belirli İslamcı veya İslami köktendinci hareketlerin ideolojik özellikleri ile 20. yüzyılın başlarındaki kısa ömürlü Avrupa faşist hareketler, neofaşizm veya totaliterlik arasında analojik bir karşılaştırma yapan bir terimdir.

İslamofaşizmin yayılmasının gerçek stratejisini ve İslamcıların ikna olmuş demokratları ümmete giden yolda nasıl müttefik haline getirdiklerini ortaya koyuyor. İslami faşizmin işbirlikçileri, aşırı sağa karşı savaşlarında, şimdi katil yeni aşırı sağı savunduklarını unuttular. Irkçılar ve İslamcılar aynı şeyi söylüyor: Müslümanlar birey değil, bir topluluktur. Bu kitap, her gün İslami faşizmin boyunduruğu altında yaşayan milyonlarca isimsiz insan adına, özgürlüğün evrensel değerlerinin ahlaki olarak tersine çevrilmesi girişimine karşı bir uyandırma çağrısıdır.

Ümmet nedir?

1. Bir peygambere inanıp onun yolunu seçen kimselerin tümü.

2. Müslümanlığa bağlı olan, Hazreti Muhammed’in yolundan giden Müslümanların tümü.

3. Vatansız, milletsiz, bir dine demir atmış, bir dinin zırhını giymiş insan topluluğu.

Birey nedir?

1. Kendine özgü nitelikleri olan ve bunları yitirmeden bölünemeyen tek varlık. “Her insan bir bireydir”

2. Toplumbilim terimi olarak: Toplumu oluşturan ve topluluk içinde bağımsız bir varlığı olan, düşünsel, duygusal, istençsel nitelikleri toplum içinde belirlenen insanların her biri.

Bu tanımlara göre: Ümmetin ayrılmaz bir parçası olan bir Müslüman insan o kitle içinde kimliğini yitirdiği için birey olma niteliğini de yitirir. İslam dünyasının bir parçası olarak İslamla ilgili özel görüşü olamaz. İslama “ümmete göre” inanmıştır. Kendi bireysel görüşü olamaz. Bireysel görüş savında bulunduğu anda ümmet tarafından birlikten atılır.

Başa dönelim ve bir alıntı yapalım: “İslami faşizmin yayılmasının gerçek stratejisini ve İslamcıların ikna olmuş demokratları ümmete giden yolda nasıl müttefik haline getirdiklerini ortaya koyuyor.”

Böyle bir dönüşüm, böyle bir değişimin Arap ülkelerinde olması mümkündür ancak Arap olmayan Müslüman ama laik ülkelerde ve hele Türkiye’de kesinlikle mümkün değil. 2025 yılında Araplar bir soyut İslam ümmeti hayali kuruyorlar ama gerçekte böyle bir ümmet yok, Arap Birliği örgütünde bile yok. Olmadığını, İsrail emperyalizmine karşı bir somut bilinci bu birlikte bile göremiyoruz.

Bir zamanlar Osmanlı İmparatorluğu döneminde bile böyle bir ümmet yoktu. Osmanlı İmparatorluğu çok dinli bir devletti. Hıristiyan ve Yahudi uyrukların kendi mahkemeleri vardı.

Yukarıda yer alan birey paragrafını tekrar okuyalım: “Kendine özgü nitelikleri olan ve bunları yitirmeden bölünemeyen tek varlık. Her insan bir bireydir.”

İnsanın birey olması için o insanın bireysel bilince sahip olması gerekir. Avrupa toplumlarında bireysel bilinç Rönesans ve Reformlar tohumundan ve özelliklede 1789 Büyük Fransız İhtilali’nden sonra yeşermeye başladı. Bu büyük devrimden sadece Osmanlı tebaasının bazı kesimleri etkilendi, düşünce evrim geçirmeye başladı ve Cumhuriyetle bir varlığa sahip oldu. Osmanlı toplumunun bireyleşmesi Tanzimat’la başlar ve İttihat ve Terakki ile bir vücuda kavuşur. Bunun kolaylaştırıcı etkeni anayasa ve yasaların sivilleşmesi ile başladı.

Sivilleşme Avrupa’ya eklenme ve onunla entegrasyon gerçekleşmeden olamaz. Bunu sadece Türk toplumu başardı ama Araplar başaramadı.

Buraya gelince “Batı’nın tekniğini alalım ama gelenek ve göreneklerimize sahip çıkalımcılar” olumlu örnek olarak Japonya’yı örnek gösterirler ama önlerinde duran Rusya, Japonya ve Çin örneklerini es geçerler. Ancak bu üç toplum da Avrupalıdır.

Uygarlaşma ancak dinlerin egemenliğinden kurtulmakla gerçekleşebilir. İtirazların tamamı lagalugadan başka bir şey değildir.

---

1- Değişik kaynaklardan yararlanarak yazılmıştır.

Yazarın Son Yazıları

Hükümet nedir? (2)

Modern hükümetler 17. yüzyılın sonlarından itibaren, cumhuriyetçi hükümet biçimlerinin yaygınlığı arttı.

Devamını Oku
03.03.2026
Hükümet nedir?

Değerli okur(lar), devletin ve biçimlerinin neler olduğunu Vikipedi’den aktararak bilginize sunmuştum.

Devamını Oku
01.03.2026
Devlet nedir? (4)

Liberal felsefeden doğmuştur ve bu nedenle “liberal teori” olarak anılır.

Devamını Oku
27.02.2026
Devlet nedir? (3)

Devlet şekilleri...

Devamını Oku
24.02.2026
Devlet nedir? (2)

Kavramsal tarihi...

Devamını Oku
22.02.2026
Devlet nedir? (1)

Çok yorgunum! Bu nedenle “insan aklı ya da beyni terbiyeciliği” belasından bir süre kurtulmak istiyorum.

Devamını Oku
20.02.2026
Akit adlı mizah gazetesi (2)

AKİT adlı mizah gazetesinin tozunu attırmayı ne yazık ki bugün de sürdüreceğiz...

Devamını Oku
17.02.2026
Akit adlı mizah gazetesi (1)

Akit adlı gazete tam anlamıyla bir mizah gazetesidir.

Devamını Oku
15.02.2026
AKP’nin ortak aklının iflası

Değerli okur!

Devamını Oku
13.02.2026
AKP’nin ortak aklı

Değerli okur(lar) bugün okuyacağınız yazıyı 16 Eylül 2001 günü Hürriyet Pazar’da “AK Parti’nin kollektif aklı” adıyla yayımlamıştım.

Devamını Oku
10.02.2026
‘Rum’ demek ne demek?

On yıl kadar önce Sisam (Samos) Adası’nın Karlovassi kasabasında kutlanan Uluslararası Yannis Ritsos Günleri’nde yaptığım konuşmaya şöyle başlamıştım:

Devamını Oku
08.02.2026
Şeriata karşı çıkmak

Basından öğrendiğime göre, SOL Parti’nin “Şeriata karşıyız” pankartına karşı Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin AKP hükümeti, daha doğrusu R.T. Erdoğan hükümeti nedense soruşturma açmış...

Devamını Oku
06.02.2026
Devletin cebinden...

Çiğdem Toker’in “Yap İşlet Devlet Projeleri’ne DEVLETİN CEBİNDEN Büyük Simbiyoz” (Tekin Yayınları, 2025) adlı kitabı AKP’nin ekonomik uygulamalarını hallaç pamuğu gibi atan bir kitap.

Devamını Oku
03.02.2026
İşçi burjuva olamaz

Jean-Paul Sartre’ın Les Temps Modernes adlı dergisinin ilk sayısında yayımlanan “Sunuş” başlıklı yazısından bir kez daha alıntı yapıyorum.

Devamını Oku
01.02.2026
Duymadık demeyin!...

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli partisinin TBMM grup toplantısında “MHP iktidar ortağı değil” demiş.

Devamını Oku
30.01.2026
Kendin ettin kendin buldun

Emekliler ekonomik ve siyasal bir toplum kitlesidir.

Devamını Oku
27.01.2026
İktidar kanadında Esra Erol kavgası

19 Ocak 2026 tarihli Sözcü gazetesinin 14. sayfasında yayımlanan bir haber: “İKTİDAR KANADINDA ESRA EROL KAVGASI.

Devamını Oku
25.01.2026
Dondurma isteyen çocuk

Bir okurdan gelen e-postayı okumanıza sunuyorum:

Devamını Oku
23.01.2026
Cumhuriyetin fazilet ve adaleti

DEM Parti demlenmeye ve demletmeye devam ediyor.

Devamını Oku
20.01.2026
İskenderiye Dörtlüsü ve hayatımız...

Lawrence Durrell’in İskenderiye Dörtlüsü’nden (Justine, Balthazar, Mountolive, Clea) ilk kez Yusuf ağabey (Yusuf Atılgan) söz etmişti İzmir’de.

Devamını Oku
18.01.2026
Arkamdan ne derler...

11 Ocak 2026 gün ve 418665 başlıklı yazım “Çünkü ‘Arkamdan ne derler’ kaygısı her zaman en önemli ilkem oldu...” cümlesiyle bitiyordu.

Devamını Oku
16.01.2026
418665

“Dört yüz on sekiz bin altı yüz altmış beş” çocuk işçilik döneminde benim sağlık sigortası numaramdır.

Devamını Oku
13.01.2026
Anadolu 4

12 Aralık 2025 tarihli yazımdan bir alıntı yaparak bugünkü yazıma başlayacağım...

Devamını Oku
11.01.2026
Anadolu (3)

Luvi bölgeleri...

Devamını Oku
09.01.2026
Anadolu 2

Anadolu tarihi: Anadolu’nun tarihi bir anlamda Balkanlar, Kafkasya ve Ön Asya’dan gelen işgal, istila ve fetih dalgalarının tarihidir.

Devamını Oku
06.01.2026
Anadolu

Değerli okurlar geçmişi, şimdiyi ve geleceği anlamak, kavramak için “Şimdi”yi anlayarak değerlendirmemiz gerektiğini düşünüyorum.

Devamını Oku
04.01.2026
Gerçek liderlik ne değilmiş?...

2000-2012 yıllarında yazı yazdığım Hürriyet gazetesinin genel yayın yönetmeni Ahmet Hakan Coşkun (AHC), Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Özgür Özel’i hiç mi hiç beğenmiyorlarmış.

Devamını Oku
02.01.2026
Digiturk’ten şikâyet!!!

Digiturk’ten şikâyetçi olan benim. Kanalın hem normal hem spor yayınlarına aboneyim. İki abonelik için ayrı ayrı ücret ödemekteyim.

Devamını Oku
30.12.2025
DEM’in zırvaları

Sizler “zırva” sıfat sözcüğünü ağır buluyorsanız başka bir sözcük kurlanıp “DEM Parti’nin kıyakları” ya da “dehası” derseniz karışamam.

Devamını Oku
28.12.2025
Kürtçe anadilde öğretim mi?

Değerli okur(lar) 23 Aralık 2025 günü “DEM’in isterim de isterimleri” adlı yazımı okudunuz.

Devamını Oku
26.12.2025
DEM’in isterim de isterimleri...

Basında yer alan en önemli ortak haber: Öcalan için “özgürlük” talebi; MHP lideri Devlet Bahçeli’nin açıklamalarıyla başlayan “terörsüz Türkiye” sürecinde DEM Parti de TBMM’deki komisyona raporunu sundu.

Devamını Oku
23.12.2025
Devri sabık yaratmak (2)

Cumhuriyet Halk Partisi genel başkanı genç Özgür Özel’in, Çatalca’daki açık hava konuşmasında, “coşkun kalabalığa seslenirken” rütbeleri sökülerek TSK’den atılan teğmenler hakkında “Teğmenlere rütbelerini takacağız” dediğini televizyonda duyunca şimdi yazdığım gibi “Aferin aslanım” dedim ve alkışladım.

Devamını Oku
21.12.2025
Gunnamak

“Doğurganlık hızı felaket!” Cumhurbaşkanı R.T. Erdoğan, Saray’da yapılan Aile ve Kültür-Sanat Sempozyumu’nda, doğurganlık hızının “felaket düzeyine indiğini” söylemiş.

Devamını Oku
19.12.2025
Atatürk’ü örnek verip...

1 Ekim 2025 günkü Sözcü gazetesinin 11. sayfasında şöyle bir haber yayımlandı:

Devamını Oku
16.12.2025
Piliç değil bilinç

İnsanın kendisine sorduğu “Ben kimim” sorusu ve bir sorgulayıcının ona sorduğu “Sen kimsin” sorusu, gerçek anlamda, o kişiye varlığının adresini sormaktan başka bir şey değildir.

Devamını Oku
14.12.2025
MHP’li Semih Yalçın’a cevap

7 Aralık 2025 günü yayımlanan ve MHP’nin siyaset dağarı ile tarzını tasvir ettiğim “Vehim denen şey” başlıklı yazıma partinin genel başkan yardımcısı ve yazıda adı geçen kişinin (Semih Yalçın) tepki göstereceğini kuşkusuz tahmin ediyordum.

Devamını Oku
12.12.2025
Tek parti=Cumhuriyet

Tarih cahilleri ve tarih inkârcıları için bir kez daha okunması için dökümlü bir şekilde ve tekrar yazıyorum:

Devamını Oku
09.12.2025
Vehim denen şey

1. Gerçekte var olmayan fakat var olduğu sanılan, varmış gibi tasarlanan düşünce ve zan.

Devamını Oku
07.12.2025
Ekümeniklik mavalı

Şu kavanoz kıçlı dünyada her nesnenin, olgu ve olayın bir tanımı vardır.

Devamını Oku
05.12.2025
Kürtçe güçlendirilecekmiş...

Kürtçe güçlendirilecekmiş, hatta kalıcılaştırılacakmış.

Devamını Oku
02.12.2025