ABD karşısında tarih boyunca hep kaybettik, çünkü...
Orhan Bursalı
Son Köşe Yazıları

ABD karşısında tarih boyunca hep kaybettik, çünkü...

29.09.2025 04:00
Güncellenme:
Takip Et:

Çok şey konuşuldu cumhurbaşkanının ABD ziyareti üzerine. Bu ziyareti diğerlerinden ayıran ilginç bir şeyler var. Bunlar arasında en önemlisi, psikopatolojisi tartışma konusu olan bir liderle dans ediliyor olması. Tüm dünya liderleri Trump ile nasıl dans edilmesi gerektiği konusunda “derslerini çalışarak” görüşmelere hazırlanıyor. (https:// claireberlinski.substack.com/p/ impeach-him?r=1nd8v&utm_ campaign=post&utm_medium= web&triedRedirect=true)

Bu narsist kişilik, ABD’nin küresel üstünlüklerini kullanarak ticari konularda ülkelere isteklerini dayatarak dünya düzenini değiştiriyor. “Büyük Amerika” ile “büyük Trump”ı eşanlamlı bir üst düzeye yükselten bir kişilik.

27 TRİLYONLUK TÜKETİM PAZARI

Trump’ın üstünlüğü veya elindeki en büyük koz, ABD’nin 27 trilyon dolarlık bir ulusal gelirle dünyanın en büyük tüketim pazarına sahip olması. İkincisi doların rezerv para olarak üstünlüğü ve dünyadaki egemenliği. Üçüncüsü dünya çapında yayılmış askeri üstünlüğü ve sivil ve askeri teknolojisi. Belki dördüncüsü kültürel egemenliği. Bütün bunlarla ülkelere dayatmaları.

Trump çok kutupluya dönüşen dünyada 33 trilyon dolara varan borcuyla, ekonomik bakımdan ülkenin zayıfladığını biliyor. Amerikan şirketleri ucuz ve büyük ölçekli üretim için ABD’den kaçtı ve bu kaçışlarıyla dünyanın pek çok ülkesinde teknolojiyi ve üretimi geliştirdi ve özellikle Çin gibi çok akıllı rakiplerini de dünya sahnesine hızla çıkmasına yardımcı oldu (kapitalizmin arkadan gelenlerin öndekilere yetişmesi kuralı, bunu sadece stratejileri sağlam olan ülkeler başarabiliyor).

HER ŞEY EKONOMİ İÇİN

Hayır yanlış anlaşılmasın, Çin, kendi kalkınma stratejisini kurdu ve küreselleşmeden son derece yararlanarak hızla büyüdü.

Fakat ABD 33 trilyon dolarlık borcunu, henüz, yukarıda saydığımız üstünlüklerine dayanarak çevirebiliyor. Ama Trump ekonomik kırılganlığın farkında, bu nedenle 1) Şirketlerin üretimini ülkeye geri çağırıyor, 2) Pazar üstünlüğünü ve dünyanın dolara olan bağımlılığını kullanarak gümrük tarifelerini tamamen ABD lehine değiştiriyor.

Trump’ın gözünde para ve ekonomi var: Hangi ülkeden ne fazla alırım.

TÜRKİYE’NİN ABD ZAAFI

Türkiye, F-35 programından çıkartılarak ABD’ye giderek daha bağımlı hale getirildi. Yeni F-16’lar almak bile sorunlu.

KAAN savaş uçağının beş yıl içinde motorları hazır takılacak ve KAAN uçacak açıklamalarının da sadece propaganda malzemesi olduğu görüldü. Motorların ABD’nin iznine bağlı olduğunu Dışişleri bakanı resmen açıkladı.

Bu izinlerin çıkma olasılığı fazla değil. Kongre var, CAATSA yaptırımları var, kongre engellerini aşmak şu aşamada imkânsız gibi, Rum ve Yahudi lobileri çok etkin. ABD dayatıyor: Rus S-400’lerini bize ver veya iade et!

S-400’lere 2.5 milyar dolar vererek mezara gömdük.

İktidarın bu alandaki politikalarının orta vadeli bakışlardan bile yoksun olduğunu hayat kanıtlıyor. Akıllı ve devlet yararına stratejiler yerine anlık kararlarla ilerleyerek çıkmaz sokaklara saplanıldığını iktidar deneyimledi.

TRUMP’I SEVİNDİRME PAKETİ

Tüm bu açmazları çözmek için Erdoğan ve ekibi, dostu Trump’ı sevindirecek bir ekonomik paket hazırlayarak ve bunu önceden de ilan ederek Beyaz Saray’ın kapısını çaldı ve öğle yemekli 2 saatlik bir ağırlama sağladı.

Trump’a sunulan pakette ne mi var? En önemlisi, Trump’ın tüm dünyaya satmak istediği Amerikan gazı baş rolde. Bazı haberlere göre, Rus gazından iki kata yakın pahalı ve 20 milyar dolar daha fazla ödeme yapılacak. Nükleer santral kapısı da açıldı ABD’ye. Tabii THY 225 Boeing uçağı alacak, bu imzalandı. ABD mallarına gümrük vergisi sıfırlanması da var (yılda 150 milyon dolar).

40 F-16 UÇAKLARI TALEBİ DE ASKIDA

Ankara KAAN savaş uçağını, F-16’larda kullanılan General Electric’in F110 motoruna göre ayarlamış, bu da Amerikan bağımlılığı.

Bir de tabii Halk Bankası soruşturmasının kalkmasını dillendirdik.

ABD-Trump-Türkiye’nin bu ağır ve önemli ihtiyaçlarına karşı diyor ki “Bunların hepsini görüşebiliriz, tabii bizim isteklerimize yanıt verdiği takdirde”. Neler olduğunu kestirmek zor değil.

Sonra sözü Erdoğan’a getiriyor, Erdoğan’ın meşruiyete ihtiyacı var diyor. Bu tam bir rezalet. Ya, seçim hilelerini çok iyi bilir demesi, tamam da utanılacak bir durum.

Adam narsist dedik ya!

PEKİ NE OLDU?

Şimdilik çok para verdik, mal alıyoruz, ABD’yi zengin ediyoruz.

Özellikle Türkiye’ye vurulan askeri kilidi aşmak için sunulan paketin getirisi konusunda somut hiçbir şey yok.

Ülkenin Amerikan odaklı politikalarla vardığı nokta sanki bir hiçlik gibi duruyor.

Hızla değiştirilmesi gereken bir Amerikan mahkûmiyeti, önümüzdeki temel sorun. Bu şüphesiz birden olacak şey değil ama hızlı adımlar ve ulusal kararlar gerek.

İlgili Konular: #Donald Trump

Yazarın Son Yazıları

Trump’ın ‘altın tokmaklı’ barış kurulu

Trump Gazze’yi yeniden “imar etmek” bahanesiyle azgelişmiş ülkelerin veya ondan korkmaktansa onunla karşılıklı menfaat ilişkileri içinde olmayı tercih eden azgelişmiş/gelişmekte olan ülkelerin temsilcileri ile birlikte bir “barış kurulu” kurdu...

Devamını Oku
23.02.2026
Dezenformasyon

Savcılık kaç gündür aranan ama bulunamayan gazeteci Alican Uludağ’ın son çare olarak derhal yakalanarak mevcutlu olarak İstanbul’a getirilmesini istedi.

Devamını Oku
22.02.2026
Gürlek ve sadık gazetecileri

Biraz gecikmiş olsa da yazmalı ve aklımdan çıkarmalıyım, yoksa dönüp dolaşıyor.

Devamını Oku
19.02.2026
Yapay zekâ düşünüyor, öğreniyor

Önce üretken yapay zekâ programlarının yaratacağı işsizlik üzerine biraz daha bilgi...

Devamını Oku
17.02.2026
Geleceği, insanları, savaşları, gezegeni ‘teknoloji oligarkları’ mı biçimleyecek?

Oligark siyasette oldukça yerleşmiş bir kavramdır. Bu dizinin ilki olan dünkü yazımda, teknoloji multi milyarderlerin “demokratik bir katılım veya denetim olmaksızın insanlığın geleceğini şekillendirdiği”ne işaret etmiştik.

Devamını Oku
16.02.2026
Dehşet çanları ve yapay zekâ ve insanlığın kontrolü

Herkes küçük işleriyle yapay zekâ uygulamalarının tadını çıkarıyor.

Devamını Oku
15.02.2026
Daha zor aylar ve yıllar ülkeyi bekliyor

Adalet Bakanlığı’na Akın Gürlek’in atanması, ülkenin en önemli konusu haline geldi.

Devamını Oku
12.02.2026
Belediye başkanı ve milletvekili istifalarına bir çözüm arayışı

Şüphesiz bir siyasetçi koşullara göre fikir değiştirebilir ve partisinden ayrılabilir.

Devamını Oku
10.02.2026
İki 7.3 ne yapar? İstanbul ve Marmara bölgesi tamamen korunmasız...

Siz okumaktan bıkmış olabilirsiniz ama biz yazmaktan bıkmadık.

Devamını Oku
09.02.2026
Deprem: ‘Ruhuna el fatiha! Acımız sonsuz

İktidar siyasetçilerinin deprem sonrası en iyi bildiği şeydir.

Devamını Oku
08.02.2026
Yeni keşfi üzerine Aziz Sancar ile röportaj

Burada duyurmuştum Sancar’ın öldürücü beyin tümörü Glioblastoma’yı fare deneylerinde başarıyla yok ettiğini...

Devamını Oku
05.02.2026
Güç gösterisinin tırmandığı doruk, en zayıf olunan noktadır

Bu konuda benzer içerikte bir yazı yazmıştım, Trump’ın askeri, ekonomik ve siyasi gücünü bütün dünyaya karşı açıkça kullanmaya başlayınca bütün dünyayı karşısına almış, bu imkânsız denemesinin aşağı düşüşe yol açacağını yazmıştım, bazı okurlar ve sosyal medyadaki izleyiciler “Hayal görüyorsun” mesajı atmışlardı.

Devamını Oku
03.02.2026
Güvenlik için atom silahı arayışları

ABD’yi İran’a saldırı kararlılığından vazgeçirmek için İslam ülkeleri diplomatik çalışmalarını sürdürürken...

Devamını Oku
02.02.2026
Emperyalizmin apaçık yüzü; savrulan ve yeniden birleşen dünya

Evet sömürgecilik, hegemonya, askeri darbeler, eşitsizlikler, sürekli yoksullar aleyhine çalışan dünya ticareti vb.

Devamını Oku
01.02.2026
Saray bu kadar yoksulluğa rağmen hangi cesaretle milleti süründürüyor?

Bu sorunun yanıtını düşünmeli herkes.

Devamını Oku
29.01.2026
İran’a saldırı, bölgede deprem niteliğinde değişime yol açar

ABD Suriye’yi alelacele düzenledikten sonra, silahlı güçlerini (uçak gemileri başta) İran üzerinde yoğunlaştırıyor.

Devamını Oku
27.01.2026
Uğur Mumcu ve Karanlıklar Çağı-2

Şüphesiz Uğur Mumcu ve daha bir dizi kahramanın öldürüldüğü ve katliamların gerçekleştirildiği 1990- 2000 yıllarının öncesi var.

Devamını Oku
26.01.2026
Uğur Mumcu ve karanlıklar çağı

Uğur Mumcu’yu 33 yıl sonra bile kitlelerin gönlünden, meslektaşlarının yüreğinden silemeyen nedir?

Devamını Oku
25.01.2026
Pax Americana: Türkiye, Suriye, İsrail’e doğru

Şüphesiz beklenmiyordu veya ABD’nin ipiyle kuyuya inilmez seni yarı yolda bırakır diyenler de vardı.

Devamını Oku
22.01.2026
Bir intikam histerisinin sahne şovu mu?

“Bak ne yaparız biz sizi, sürüm sürüm süründürürüz!...”

Devamını Oku
20.01.2026
NATO: Bir ittifakın ölümü mü?

Dün Kopenhag adeta öfke patlaması yaşadı; on binlerce kişi Danimarka ve Grönland bayraklarını sallayarak “Grönland’a dokunmayın, Grönland satılık değil” pankartları sallıyordu.

Devamını Oku
19.01.2026
Sancar müjde verdi: Beyin kanseri klinik deneylerini Türkiye’de yapacağız...

Epeydir görüşemiyorduk.

Devamını Oku
18.01.2026
Marmara depremine yeni bir bakış var

Fay parçalar halinde kırılacak ve maksimum deprem büyüklükleri ancak 7.3’e ulaşabilecek.

Devamını Oku
15.01.2026
İran rejimi bölgeyi ateşe atabilir, Türkiye’ye etkileri ne olur?

İran’da molla rejimine karşı protestolar durmuyor, çok sayıda ölü var, yüzlerle ifade ediliyor.

Devamını Oku
13.01.2026
Yanardağ’dan Aysever’e... Suskunluğun anatomisi

Merdan’ı (Yanardağ) neredeyse hiçbir suçlama yöneltmeden içeri atma, üstelik Tele1 televizyonuna el koyma cesaretinin hüküm sürdüğü bir ülkede yurttaş güvenliğinin çok yönlü olarak risk altında (uzun süredir!) olduğunu söylemek bile artık bir cesaret denemesi mi olur?!

Devamını Oku
12.01.2026
Orta sınıfın düşüşü

Bu yılın gözde dizisi Kralın Düşüşü gibi oldu ama kastettiğim İpek Özbey ile Onur Alp Yılmaz’ın hazırladıkları kitap.

Devamını Oku
11.01.2026
Aziz Sancar’dan büyük bir başarı daha: Beyin kanserini farelerde yok ettiler

İki üç kez yazmıştım, Aziz Hoca, hızlı ilerleyen ve ölümcül bir beyin kanseri türü olan Glioblastoma’nın tedavisine yönelik çok ciddi bir yöntem geliştirdi ve ilk erken sonuçlar bu tedavinin mümkün olabileceğine ilişkin önemli umutlar doğurdu, diye.

Devamını Oku
08.01.2026
Askeri güç ile siyaset: Geleceği olabilir mi? Avrupa- Çin dayanışması

Bence Trump, bugünkü dünyada pek de geleceği olmayan bir siyaset dönemi başlattı.

Devamını Oku
06.01.2026
Dünyada her şey çöktü, kendini korumak bile ne kadar mümkün?

“Önce Amerika”, “En büyük Amerika” sloganları bugün yaşadıklarımıza (Venezüella’ya baskın) ve arkasından yaşayacaklarımıza ilişkin her şeyi açıklıyordu.

Devamını Oku
05.01.2026
İran’da rejimin tek çıkış yolu nükleeri iptal etmek mi?

En sonunda İranlılar, ekonomik çöküşe başkaldırdılar.

Devamını Oku
04.01.2026
Ekonomik panoramada kısa gezinti ve utanmazlık skalası tartışması

Ekonomik tablo yıllardır felaket.

Devamını Oku
30.12.2025
HÜDA PAR/DEM/İmralı el ele Kürt karanlığına

AKP, Türkiye ve Ortadoğu’da Kürdistan isteyen pankürdist, geçmişi karanlık HÜDA PAR’ı, 4 milletvekili vererek Meclis’e soktu.

Devamını Oku
29.12.2025
Hey Türkler, Anadolu, Trakya, savaşı kaybettiğinizden haberiniz var mı?

Kürt meselesini çözüm komisyonu sanki çıkmaza girdi gibi.

Devamını Oku
28.12.2025
Çin’in başarısının sırrı: Yüz binlerce genç mühendis

Anımsıyorum, 6-7 yıl önce Amerikan üniversitelerini bitiren fen alanlarında mühendislerin sayısı muhtemelen 400 bin kadar olduğuna ilişkin bir istatistiğe hayret etmiştim.

Devamını Oku
25.12.2025
Çin, 20 yılda kritik teknoloji araştırmalarının yüzde 90’ında öncü

Yukarıdaki başlık bana ait değil, dünyanın en önemli iki bilim dergisinden biri olan NATURE’a ait.

Devamını Oku
23.12.2025
6 yıllık ‘Manhattan Projesi’ ile Çin ABD tekelini kırdı

Bu proje İkinci Dünya Savaşı’nı bitiren atom bombası üretme projesi değil.

Devamını Oku
22.12.2025
Anket sonuçlarına ne kadar güvenmeli?

Onlarca anket önümüze geliyor ve buna göre yorumlar yapıyoruz.

Devamını Oku
21.12.2025
13 yıl öncenin büyük öngörüsü gerçekleşiyor mu?

Kaybettiğimiz Doğan Kuban Hoca’nın seçme yazılarına her hafta Herkese Bilim Teknoloji dergisinde yer veriyoruz.

Devamını Oku
18.12.2025
Ankara’nın F-35 rüyası bitti veya çok bedel ödemesi gerekir

Hayır, ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Barrack’ın F-35 konusunda verdiği yanıta dayanarak Ankara bu uçakların rüyasını bile göremez demiyorum.

Devamını Oku
16.12.2025
Bu anlaşmayı kim ‘Feshet’ dediyse suçlu o! Suriye tek mi olacak çok mu?

Bütün mesele bu. Derinden bir savaş veriliyor, bir varlık ve yokluk savaşı bu, olmak mı olmamak mı...

Devamını Oku
15.12.2025